Nhiều người mới học thường bối rối không biết cách chia động từ mệnh lệnh sao cho đúng với từng đại từ như Sie, du, ihr. Bài viết này sẽ hệ thống hóa toàn bộ kiến thức về câu mệnh lệnh trong tiếng Đức một cách đơn giản và dễ nhớ nhất, giúp bạn tự tin sử dụng trong mọi tình huống.

Thể Mệnh Lệnh Tiếng Đức Dùng Khi Nào?

Thể mệnh lệnh (Imperativ) được dùng chủ yếu để diễn tả:

• Mệnh lệnh, ra lệnh: Mach die Tür zu! (Đóng cửa lại!)
• Chỉ dẫn, hướng dẫn: Gehen Sie geradeaus. (Ngài đi thẳng đi.)
• Yêu cầu, đề nghị (thường đi với "bitte"): Geben Sie mir bitte das Buch. (Làm ơn đưa cho tôi quyển sách.)

Hãy cùng tìm hiểu cách thành lập câu mệnh lệnh với từng ngôi nhé!

1. Cách Dùng Câu Mệnh Lệnh với Ngôi "Sie" (Trang trọng)

Đây là cách dùng trong các tình huống lịch sự, trang trọng, khi bạn giao tiếp với người lạ, người lớn tuổi hoặc đối tác.

Quy tắc: Động từ chia ở ngôi thứ 3 số nhiều (giống như ở thì hiện tại) + Đại từ "Sie". Trật tự từ giống như câu hỏi.

• fragen -> Fragen Sie! (Ngài hỏi đi!)
• kommen -> Kommen Sie! (Mời ngài vào!)
• nehmen -> Nehmen Sie! (Xin mời ngài lấy!)

Ví dụ trong câu:

• Bringen Sie mir bitte ein Bier. (Làm ơn mang cho tôi một cốc bia.)
• Kommen Sie herein und machen Sie die Tür zu. (Mời ngài vào và đóng cửa lại ạ.)

Lưu ý: Để phủ định, bạn chỉ cần thêm "kein" (với danh từ) hoặc "nicht" (với động từ/tính từ). Ví dụ: Bestellen Sie kein Bier mehr. (Đừng gọi thêm bia nữa.)

2. Cách Dùng Câu Mệnh Lệnh với Ngôi "du" (Thân mật - 1 người)

Đây là cách bạn ra lệnh/yêu cầu cho bạn bè, người thân hoặc những người có quan hệ gần gũi.

a) Với động từ thường

Quy tắc: Lấy động từ chia ở ngôi "du" thì hiện tại và bỏ đuôi "-st".

• du fragst -> Frag! (Hỏi đi!)
• du kommst -> Komm! (Đến đây!)

b) Với động từ mạnh có biến đổi Umlaut (a -> ä, au -> äu)

Quy tắc: Giống như trên, nhưng KHÔNG giữ lại Umlaut.

• du läufst -> Lauf! (Chạy đi!) (Không phải "Lauf")
• du schläfst -> Schlaf! (Ngủ đi!) (Không phải "Schläf")

c) Với các động từ đặc biệt

Một số động từ có dạng mệnh lệnh riêng mà bạn cần ghi nhớ:

• haben: du hast -> Hab keine Angst! (Đừng sợ!)
• sein: du bist -> Sei ganz ruhig! (Hãy bình tĩnh!)
• werden: du wirst -> Werd nur nicht böse! (Đừng giận đấy!)

3. Cách Dùng Câu Mệnh Lệnh với Ngôi "ihr" (Thân mật - nhiều người)

Khi bạn muốn ra lệnh/yêu cầu cho một nhóm người mà bạn có quan hệ thân thiết.

Quy tắc: Dạng mệnh lệnh giống hệt dạng chia động từ ở thì hiện tại với ngôi "ihr". Đây là dạng dễ nhớ nhất!

• ihr fragt -> Fragt! (Hỏi đi!)
• ihr kommt -> Kommt! (Đến đây!)
• ihr nehmt -> Nehmt! (Lấy đi!)
• Macht die Tür zu! (Các bạn đóng cửa lại đi!)

Tổng Kết Nhanh Cách Chia Động Từ Mệnh Lệnh

Các Trường Hợp Đặc Biệt Cần Lưu Ý

1. Thêm đuôi "-e" ở ngôi "du": Với các động từ có gốc kết thúc bằng -d, -t, -ig, -chn, -ffn, bạn cần thêm đuôi -e vào sau để dễ phát âm.
   • arbeiten: du arbeitest -> Arbeite! (Làm việc đi!)
   • finden: du findest -> Finde den Weg! (Tìm đường đi!)
   • entschuldigen: du entschuldigst -> Entschuldige mich bitte! (Làm ơn xin lỗi giúp tôi!)
2. Động từ kết thúc bằng "-eln": Với ngôi "du", đuôi "-eln" sẽ biến thành "-le".
   • lächeln: du lächelst -> Lächle doch mal! (Cười một cái đi!)
3. Yêu cầu lịch sự hơn: Đôi khi, dùng mệnh lệnh với "bitte" vẫn khá trực tiếp. Để lịch sự hơn nữa, người Đức thường dùng Konjunktiv II.
   • Thay vì: Mach bitte die Tür zu!
   • Nên dùng: Würdest du bitte die Tür zumachen? (Bạn có thể vui lòng đóng cửa lại được không?)

Việc nắm vững thể mệnh lệnh sẽ giúp bạn giao tiếp tiếng Đức tự nhiên và hiệu quả hơn rất nhiều. Hãy luyện tập thường xuyên với các ví dụ trên nhé. NDF chúc bạn học tốt!

Nếu bạn còn thắc mắc và cần hỗ trợ thêm, hãy liên hệ với Trung tâm tiếng Đức NDF để được giải đáp và hỗ trợ kịp thời.

Trung tâm tiếng Đức NDF rất vui được đồng hành cùng bạn trên hành trình chinh phục nước Đức!

TRUNG TÂM TIẾNG ĐỨC NDF

Địa chỉ: Tầng 2 Tòa nhà 285 Đội Cấn, Ba Đình, Hà Nội

Điện thoại: 0947 090 888

Văn phòng đại diện tại Đức: Bahnhofstr 37, 65510 Idstein, Deutschland

Điện thoại: 00491794395105

Website: www.ndf.vn 

FB: https://www.facebook.com/tiengduc/